Yönetilebilir switch, portları tek tek yapılandırılabilen, VLAN ile ağı bölebilen, trafiği önceliklendirebilen ve uzaktan izlenebilen ağ anahtarıdır. Yönetilemeyen switch ise kutudan çıktığı gibi çalışır ve hiçbir ayar sunmaz. Birkaç cihazlık basit ağlarda yönetilemeyen switch yeterlidir; güvenlik, süreklilik ve izlenebilirlik beklenen kurumsal ağlarda yönetilebilir switch gerekir.
Yönetilemeyen (unmanaged) switch, tak-çalıştır mantığıyla çalışır. Cihazları bağladığınızda MAC adreslerini kendisi öğrenir ve çerçeveleri ilgili porta iletir. Bir yönetim arayüzü, IP adresi veya yapılandırma dosyası yoktur. Bütün portlar aynı yayın alanındadır; yani ağa bağlı her cihaz diğerlerini görebilir.
Bu sadelik küçük ağlarda avantajdır: kurulum uzmanlık gerektirmez ve maliyet düşüktür. Buna karşılık bir port üzerindeki sorun uzaktan görülemez, ağ bölümlenemez ve yanlışlıkla oluşturulan bir döngü (loop) bütün ağı kilitleyebilir.
Yönetilebilir (managed) switch; komut satırı, web arayüzü veya merkezi bir yönetim yazılımı üzerinden yapılandırılır. Ağ yöneticisine şu olanakları sağlar:
| Ölçüt | Yönetilemeyen switch | Yönetilebilir switch |
|---|---|---|
| Kurulum | Tak-çalıştır, ayar yok | Yapılandırma gerekir |
| VLAN | Yok | Var |
| Trafik önceliklendirme (QoS) | Yok veya sabit | Ayarlanabilir |
| Yedekli bağlantı | Döngü riski taşır | STP/RSTP, LACP ile desteklenir |
| İzleme ve arıza tespiti | Yalnızca port ışıkları | SNMP, kayıtlar, port istatistikleri |
| Güvenlik | Port bazında denetim yok | 802.1X, erişim listeleri, port güvenliği |
| PoE yönetimi | Varsa sabit | Port bazında sınır, öncelik, uzaktan aç-kapa |
| Uygun olduğu ağ | Birkaç cihazlık, tek amaçlı ağlar | Kurumsal ağ, kamera ve Wi-Fi altyapısı |
İki sınıf arasında “akıllı” veya “web yönetimli” olarak adlandırılan bir ara grup da bulunur. Bu ürünler VLAN ve temel QoS gibi özellikleri web arayüzünden sunar, ancak gelişmiş güvenlik, yönlendirme ve merkezi yönetim özellikleri sınırlıdır.
Yönetilebilir switch'ler kendi içinde de ayrılır. Layer 2 switch, çerçeveleri MAC adresine göre iletir; VLAN'lar arasında geçiş için bir router'a ya da güvenlik duvarına ihtiyaç duyar. Layer 3 switch ise IP yönlendirme yapabilir; VLAN'lar arasındaki trafiği kendisi yönlendirir ve statik ya da dinamik yönlendirme protokollerini çalıştırabilir.
Genel yaklaşım şöyledir: kullanıcıların ve cihazların bağlandığı kenar (erişim) katmanında Layer 2 özellikler çoğu zaman yeterlidir. Birden çok VLAN'ın birleştiği omurga ve dağıtım katmanında Layer 3 switch tercih edilir. VLAN'lar arası erişim kurallarının sıkı denetlenmesi gereken ağlarda yönlendirme bir güvenlik duvarı üzerinden yapılır.

Karar verirken switch'in fiyatından önce ağdan beklentinizi netleştirmek gerekir. Aşağıdaki sorulardan herhangi birine “evet” diyorsanız yönetilebilir switch doğru seçimdir.
Mağazamızdaki switch kategorisinde Cisco Catalyst 9200 ve 9300 serisi erişim switch'leri ile Nexus serisi veri merkezi switch'leri yer alır.
Çoğu model fabrika ayarlarıyla temel anahtarlama yapar; ancak bu durumda yönetilemeyen bir switch'ten farkı kalmaz ve varsayılan ayarlar güvenlik açığı oluşturabilir. İlk kurulumda en azından yönetim erişimi ve parolalar yapılandırılmalıdır.
Birkaç kameralı küçük sistemler yönetilemeyen PoE switch ile çalışabilir. Kamera sayısı arttıkça kamera trafiğini ayrı bir VLAN'a almak, PoE tüketimini izlemek ve takılan kamerayı uzaktan yeniden başlatmak için yönetilebilir switch tercih edilir.
Yerel ağ içinde VLAN'lar arası yönlendirmeyi üstlenebilir. İnternet çıkışı, adres dönüştürme (NAT), VPN ve tehdit önleme gibi işlevler için router veya güvenlik duvarı gerekir.
Hayır. Yönetilemeyen switch VLAN etiketlerini yorumlayacak bir yapılandırma sunmaz; ağı bölümlemek için en azından web yönetimli bir switch gerekir.